NWD i NWW — trzy sposoby obliczania
Wypisz dzielniki i wielokrotności albo porównaj dwa sposoby rozkładu na czynniki pierwsze. Zobacz, skąd biorą się NWD i NWW.
Osobny rozkład na czynniki pierwsze
NWW z wykorzystaniem NWD
Porównaj wykładniki czynników pierwszych
| Czynnik | Liczba a | Liczba b | NWD: mniejszy wykładnik | NWW: większy wykładnik |
|---|
NWW z wykorzystaniem NWD
Gdy znamy największy wspólny dzielnik dwóch dodatnich liczb naturalnych, możemy obliczyć ich najmniejszą wspólną wielokrotność:
Przykład dla 18 i 24: NWD(18, 24) = 6, więc:
Osobno: wspólne czynniki i wykładniki
Każdą liczbę rozkładamy na czynniki pierwsze. Do NWD wybieramy tylko wspólne czynniki, po tyle razy, ile występują w liczbie mającej ich mniej. Do NWW wybieramy każdy czynnik tyle razy, ile wynosi większa z jego liczności.
Przykład: 36 = 2² · 3², 48 = 2⁴ · 3. Zatem NWD = 2² · 3 = 12, a NWW = 2⁴ · 3² = 144.
Jednocześnie: dzielimy obie liczby
Wybieramy najmniejszą liczbę pierwszą dzielącą obie liczby i dzielimy je jednocześnie. Kończymy, gdy pozostałe liczby nie mają już wspólnego dzielnika większego od 1.
Iloczyn wspólnych dzielników z prawej kolumny daje NWD. Aby obliczyć NWW, mnożymy ten iloczyn przez obie liczby pozostałe na końcu. Liczba 1 nie jest pierwsza; gdy nie ma wspólnych czynników, NWD wynosi 1.
Wypisywanie: sposób dla młodszych klas
Dzielniki 18 to: 1, 2, 3, 6, 9, 18, a dzielniki 24 to: 1, 2, 3, 4, 6, 8, 12, 24. Wspólne to 1, 2, 3, 6. Największy z nich to 6 — NWD.
Wielokrotności 18: 18, 36, 54, 72, …; wielokrotności 24: 24, 48, 72, … Pierwsza wspólna dodatnia to 72 — NWW. Dla dużych liczb wygodniej skorzystać z rozkładu lub algorytmu Euklidesa.